N2Thời gian・trước sau・đồng thời
~か~ないかのうちに
Vừa mới định … chưa kịp … thì đã …
Cách dùng
Vế trước còn kẹt ở ranh giới “xong hay chưa xong” thì vế sau đã xảy ra, diễn tả nhanh đến mức gần như không có khoảng cách, tương tự cách nói “chưa dứt lời”, “tiếng chuông chưa dứt”. Ranh giới với 「たとたんに」 nằm ở thời điểm này: mẫu kia là vế trước đã thực sự làm xong, mẫu này là chưa xác định. Chỉ dùng chồng dạng khẳng định và phủ định của cùng một động từ, đổi sang động từ khác thì không thành. Hay gặp trong văn viết và lối kể khá trang trọng, trong khẩu ngữ không thông dụng bằng 「たとたんに」; vế sau cũng chỉ có thể là sự thật khách quan đã xảy ra.
Ví dụ
- 彼は席に着くか着かないかのうちに、話し始めた。Anh ấy vừa mới ngồi xuống, chưa kịp ngồi vững thì đã bắt đầu nói.
- 幕が上がるか上がらないかのうちに、会場から拍手が起こった。Màn vừa mới định kéo lên, chưa kịp kéo lên thì khán phòng đã vang lên tràng pháo tay.
Luyện tập
- ベルが鳴るか鳴らないかのうちに、生徒たちは教室を飛び出した。
- ベルが鳴るか鳴らないのうちに、生徒たちは教室を飛び出した。
- ベルが鳴るか鳴らなくかのうちに、生徒たちは教室を飛び出した。
- ベルが鳴るか止まないかのうちに、生徒たちは教室を飛び出した。
Xem đáp án và giải thích
「thể từ điển + か + thể ない + かのうちに」 của cùng một động từ, hai chỗ trước sau phải là cùng một động từ.
- 話が終わったか終わらないかのうちに、彼は立ち上がった。
- 話が終わったか終わったかのうちに、彼は立ち上がった。
- 話が終わるか終わりかのうちに、彼は立ち上がった。
- 話が終わったか終わらないかのうちで、彼は立ち上がった。
Xem đáp án và giải thích
Khẳng định và phủ định đi thành cặp, cuối cùng là 「かのうちに」, không dùng 「で」.
Xem đáp án và giải thích
Khẳng định và phủ định của cùng một động từ đi thành cặp: 「横になるか横にならないかのうちに」.
Nội dung trang này từ đâu
Các mẫu ngữ pháp được chọn và phân cấp theo phạm vi thi JLPT N5〜N1. Phần giải thích và câu ví dụ do Bunpo Dojo tự biên soạn, không sao chép từ giáo trình. Nếu thấy chỗ nào sai, vui lòng gửi email tới juxingdaochang@foxmail.com.