N4Dáng vẻ・so sánh ví von・cách thức
Vて/Vないで(付帯)
Làm … trong trạng thái (không) …
Cách dùng
Diễn đạt làm việc gì đó kèm một trạng thái nào đó. Khẳng định dùng thể て (急いで行きました = vội vàng đi), phủ định dùng thể ない + で (食べないで来ました = không ăn mà đến luôn). Điều cần chú ý nhất là phủ định không phải 「なくて」 — 「食べなくて来ました」 là sai, 「ないで」 mới đúng (「なくて」 dùng để chỉ nguyên nhân). Mẫu này nhấn mạnh “việc lẽ ra nên làm / thường làm thì đã không làm”, thường mang cảm giác không ổn hoặc bất thường.
Ví dụ
- 帽子をかぶらないで、炎天下を歩きました。Tôi đã đi dưới nắng gắt mà không đội mũ.
- 誰にも相談しないで決めてしまいました。Tôi đã quyết định mà không bàn với ai.
- 電気をつけないで、暗い部屋で待っていました。Tôi đã ngồi đợi trong căn phòng tối mà không bật đèn.
Phân biệt 「Vて/Vないで(付帯)」 và 「〜まま」
Đều chỉ trạng thái kèm theo. 「ないで」 = trong tình trạng không làm một việc (thiếu một hành động); 「まま」 = giữ nguyên một trạng thái. 「食べないで来ました」 = không ăn mà đến; 「つけたまま出かけた」 = để (đèn) bật nguyên mà ra ngoài.
Mẫu so sánh: 〜まま
Phân biệt 「Vて/Vないで(付帯)」 và 「Vなくてもいいです」
Đều dựa trên thể ない, nhưng 「ないで」 là trạng thái kèm theo (không làm A mà làm B); 「なくてもいいです」 là miễn nghĩa vụ (không làm cũng được). Hình thức gần nhau mà nghĩa khác hẳn.
Mẫu so sánh: Vなくてもいいです
Luyện tập
- 朝ご飯を食べないでに出かけました。
- 朝ご飯を食べないで出かけました。
- 朝ご飯を食べなくて出かけました。
- 朝ご飯を食べなかったで出かけました。
Xem đáp án và giải thích
Làm việc khác trong tình trạng không làm một việc thì dùng 「ないで」; 「なくて」 chỉ nguyên nhân, không dùng ở đây.
- 辞書を使わないでこの本を読みました。
- 辞書を使わないでにこの本を読みました。
- 辞書を使いないでこの本を読みました。
- 辞書を使わなくてこの本を読みました。
Xem đáp án và giải thích
Thể ない của 「使う」 là 「使わない」, thêm 「で」 để chỉ trạng thái không làm việc đó.
- 彼はめがねをかけてで本を読みます。
- 彼はめがねをかけで本を読みます。
- 彼はめがねをかけるで本を読みます。
- 彼はめがねをかけて本を読みます。
Xem đáp án và giải thích
Thể て có thể chỉ trạng thái khi làm hành động phía sau, ở đây là trạng thái đang đeo kính.
Nội dung trang này từ đâu
Các mẫu ngữ pháp được chọn và phân cấp theo phạm vi thi JLPT N5〜N1. Phần giải thích và câu ví dụ do Bunpo Dojo tự biên soạn, không sao chép từ giáo trình. Nếu thấy chỗ nào sai, vui lòng gửi email tới juxingdaochang@foxmail.com.